Ομιλία στο Φεστιβάλ ΄΄Choirs in Arts΄΄

Θέμα: Ιστορικό της Ελληνικής χορωδιακής πράξης της νεότερης εποχής

Ένα σύντομο ιστορικό της Ελληνικής Χορωδιακής πράξης που θα αναφερθώ κυρίως για τα τελευταία 80 χρονιά που έλαβαν χώρα στην πατρίδα μας.

Η ελληνική χορωδιακή πράξη, προσανατολίζεται στον Δυτικό τρόπο μουσικής σκέψης και έχει δυο όψεις :
1. Χορωδιακές συνθέσεις
2. Δραστηριότητες χορωδιών

Η ανάπτυξη καλών χορωδιών στρέφει τους συνθέτες στην ενασχόληση τους με χορωδιακά έργα. Είναι γεγονός ότι η παρουσία σημαντικών συνθετών, ελκύει το ενδιαφέρον των χορωδιών που ζητούν από τους συνθέτες χορωδιακές συνθέσεις.
Όπως είναι γνωστό φίλοι μου , και από όλα τα εγχειρίδια που κυκλοφορούν, η ιστορία αυτή άρχιζε με τον γνωστό σε όλους μας Νικόλαο Μάντζαρο (1795-1872). Η έναρξη της μουσικής μας ιστορίας μετακινείται πίσω κατά 3 αιώνες περίπου, δεδομένου ότι υπάρχουν ιστορικά στοιχεία, αλλά και το σωζόμενο έργο του Λεονταρίτη που είναι αρκετά πλούσιο ώστε να μπορούμε να σχηματίσουμε σαφή εικόνα για τον συνθέτη. Έγραψε 76 μοτέτα κυρίως στη Βενετία και στο Μόναχο αφού στην Ελλάδα μας κυριαρχούσε ακόμη μουσικό σκοτάδι εξ αιτίας της Τουρκοκρατίας.

Ο νεοελληνικός μουσικός πολιτισμός ξεκινά από τα Επτάνησα, που εξ αιτίας της Ενετοκρατίας και της θέσης τους, γειτνιάζουν με την Ιταλία, χώρα που ήδη ήταν προηγμένη μουσικά. Άρα λοιπόν, η μουσική επιρροή στα Επτάνησα είναι έντονη και αρχίζουν να ψάλλονται και στα Επτάνησα πολυφωνικά άσματα θρησκευτικού περιεχομένου από το 1700 και μετά.

Ο «΄Ύμνος εις την Ελευθερία» του Ν. Μάντζαρου για τετράφωνη αντρική χορωδία και πιάνο ήταν ένα από τα γνωστότερα της εποχής. Στα σπουδαία έργα του Ν. Μάντζαρου είναι ακόμα η «Καντάτα» , το «Te Deum», τα χορικά από το έργο «La Clemenza di Τitos», η «Ξανθούλα», η «Φαρμακωμένη», το «Όνειρο», 3 λειτουργίες ,δύο καθολικές και μια ορθόδοξη. Η τελευταία γράφτηκε το 1834 και παρουσιάστηκε την ίδια χρονιά στην κεντρική εκκλησιά της Κέρκυρας.

Η ανάπτυξη στο νησί είναι εντυπωσιακή σε μουσικά σύνολα, σε Μπάντες και Χορωδίες. Μάλιστα η Φιλαρμονική εταιρεία, χορηγούσε και πτυχία «Χορωδού». Την ίδια αλλά μικρότερη χορωδιακή ανάπτυξη είχαν και τα υπόλοιπα νησιά των Επτανήσων, όπως η χορωδία της Φιλαρμονικής Αργοστολίου, η χορωδία του Φιλαρμονικού συλλόγου Ζακύνθου, η χορωδία Δελλαπόρτα στο Ληξούρι, η χορωδία του Δημ. Λαυράγκα στην Κεφαλλονιά και άλλα πολλά.
Σύγχρονος του Ν. Μάντζαρου υπήρξε και ο καταγόμενος από την Ανδρίτσαινα Κωνσταντίνος Νικολόπουλος (1786-1841) που έζησε το περισσότερο στο Παρίσι και συνέθεσε θρησκευτικούς ύμνους, ρομάντζες κ.α. , μικρό μέρος των οποίων διασώθηκε.

Επανέρχομαι στην νεότερη χορωδιακή μας ιστορία το 1949 που ιδρύεται η παιδική χορωδία του παρεκκλησίου των ανακτόρων με μαέστρο τον Μιχάλη Αδάμη γεννηθείς το 1929, που το συγκρότημα του αποτέλεσε σημείο αναφοράς για πολλές παιδικές χορωδίες. Το 1953 ιδρύεται στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης το μουσικό τμήμα και η χορωδία της Πανεπιστημιακής τέχνης , με μαέστρο τον γνωστό μας Γιάννη Μάντακα που γεννήθηκε το 1932. Αναδείχθηκε ως πρωτοπόρος του χορωδιακού γίγνεσθαι και κυρίως των σύγχρονων χορωδιακών ιδιωμάτων ο οποίος πρόβαλε πολύ την ελληνική χορωδιακή δημιουργία και πράξη. Το 1957 μετά τον θάνατο του Φιλοκτήτη Οικονομίδη, την χορωδία Αθηνών αναλαμβάνει μέχρι το 1970 ο Μενέλαος Παλλάντιος που παρουσίασε επιφανή έργα χορωδιακού ρεπερτορίου όπως Bach, Gluck, Faure : Requiem , το Messiah του Haendel κ.α. . Από το 1982 και έπειτα συνέχισε ο συνθέτης Γιάννης Ιωαννίδης. Το 1959 ιδρύεται στη Θεσσαλονίκη η συμφωνική ορχήστρα βορείου Ελλάδος με διευθυντή τον Σόλωνα Μιχαηλίδη, παρουσιάζοντας πολλές όπερες κονσερταντε όπως και ο συνεχιστής του Νίκος Αστρινίδης που έδωσε σημαντική ώθηση στην φιλαρμονική και την μικτή χορωδία του Δήμου Θεσσαλονίκης. Επίσης μεγάλη ήταν και η συμβολή του Μιχάλη Βούρτση που διετέλεσε διευθυντής στην χορωδία της Λυρικής σκηνής, στην προώθηση της χορωδιακής ιδέας.
Το 1977 συγκροτείται η πρώτη μόνιμη χορωδία ραδιοφωνίας από τον γνωστό και αγαπητό μαέστρο Αντώνη Κοντογεωργίου με την πρωτοβουλία του Μάνου Χατζιδάκι, διευθυντή τότε του τρίτου προγράμματος ραδιοφωνίας. Αυτή η εξαιρετική χορωδία πραγματοποίησε μέχρι σήμερα εκατοντάδες συναυλίες με πρώτη στο αρχαίο θέατρο Άργους στις 28/7/1978. Το ρεπερτόριο της ήταν πολύμορφο σε πλήθος Ελληνικών και ξένων έργων.

Από το 1961 και μετά διοργανώνονται πολλές χορωδιακές συναντήσεις και διαγωνισμοί χορωδιών στην Αταλάντη, Κηφισιά, Νίκαια, Πρέβεζα, Κεφαλλονιά, Τρίπολη κ.α. και από το 1977 ο Θρασύβουλος Κάβουρας οργανώνει στην πατρίδα μας διεθνείς διαγωνισμούς και σεμινάρια που βοήθησαν θετικά στην ανάπτυξη των χορωδιών να ανέβουν ποιοτικά και ελληνικές χορωδίες να διακριθούν παγκοσμίως.
Παράλληλα με τον πολλαπλασιασμό των χορωδιών αναπτύχθηκε έντονο το ενδιαφέρον Ελλήνων συνθετών για χορωδιακά έργα μικρότερα, αλλά και μεγάλες συνθέσεις για χορωδία και ορχήστρα. Με πρωτοπόρους τον Μανώλη Καλομοίρη, Αλέκο Αινιάν, Μίκη Θεοδωράκη, Μιχάλη Αδάμη και Θεόδωρο Αντωνίου, ακολούθησαν πλήθος νεότερων συνθετών μέχρι και σήμερα.

Κλείνοντας την εισήγηση μου, αυτό που διαπιστώνω είναι ότι πάντα θα υπάρχει ανάγκη στους συνανθρώπους μας να αναπτύσσουν καλλιτεχνικά αισθήματα και να δημιουργούν μουσικά σύνολα. Αυτή η επιθυμία των ανθρώπων είναι που ωθεί την δημιουργική έκφραση στο να ανταμώσουν οι χορωδίες την πολυφωνία και να ολοκληρωθούν αισθητικά, καλλιτεχνικά και δημιουργικά!!

Χορωδία “ΚΕΥΘΟΣ” Νήσου Κυθήρων

3ο Πανελλήνιο Φεστιβάλ Χορωδιών

Ο Πανελλήνιος Σύνδεσμος Διευθυντών Χορωδιών διοργανώνει:

Με μεγάλη επιτυχία διοργανώθηκε το 3ο Πανελλήνιο Φεστιβάλ του Πανελληνίου Συνδέσμου Διευθυντών Χορωδιών το διήμερο 13 και 14 Απριλίου 2024,με τη συμμετοχή 28 χορωδιών από όλη την Ελλάδα. Η διοργάνωση ήταν εξαιρετική ,χωρίς καθυστερήσεις και με υπέροχο κλίμα μεταξύ των χορωδιών και των διευθυντών τους. Ο φιλόξενος Πειραϊκός Σύνδεσμος γέμισε
τραγούδια και είμαστε ευτυχείς για το αποτέλεσμα. Η προοπτική είναι να γίνει ετήσιος θεσμός που θα αποτελεί σημείο συνάντησης για όσους αγαπάμε και στηρίζουμε το χορωδιακό τραγούδι. Ευχαριστούμε θερμά όλους τους συμμετέχοντες και δίνουμε νέο ραντεβού σύντομα!

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσκληση συναυλίας

Στο πλαίσιο των εορταστικών εκδηλώσεων για τα 60 χρόνια του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, η Καμεράτα, Ορχήστρα του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, ολοκληρώνει την 9η ακαδημαϊκή και καλλιτεχνική της περίοδο παρουσιάζοντας την κεντρική της συναυλία, με τίτλο «Από τον 17ο στον 20ο αιώνα».

Θα ακουστούν αντιπροσωπευτικά έργα της μουσικής δημιουργίας των τελευταίων 4 αιώνων, κορυφαίων συνθετών όπως του Ιταλού Antonio Vivaldi, του Αυστριακού Wolfgang Amadeus Mozart, του Γάλλου Maurice Ravel και του Μεξικάνου Arturo Márquez. Την Καμεράτα, Ορχήστρα του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, διευθύνει ο αρχιμουσικός Γιώργος Χλίτσιος.

Η συναυλία θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα 15 Απριλίου 2024 και ώρα 8:30 μ.μ. στον Πολιτιστικό Πολυχώρο «Δημήτρης Χατζής», με ελεύθερη είσοδο για το κοινό.

3ο Πανελλήνιο Φεστιβάλ Χορωδιών

Ο Πανελλήνιος Σύνδεσμος Διευθυντών Χορωδιών διοργανώνει:

Το 3ο Πανελλήνιο Φεστιβάλ Χορωδιών

Σάββατο 13 & Κυριακή 14  Απριλίου 2024
Ώρα Έναρξης 16:00

Πρόγραμμα 3ου Πανελλήνιο Φεστιβάλ Χορωδιών

Συμφωνική Ορχήστρα Δημοτικού Ωδείου Ιωαννίων

Κοπή πίτας του Πανελλήνιου Συνδέσμου Διευθυντών Χορωδιών!

Στις 21 Ιανουαρίου πραγματοποιήθηκε η κοπή πίτας του Πανελλήνιου Συνδέσμου Διευθυντών Χορωδιών. Ετοιμάζονται πολλές δράσεις για τη νέα χρονιά με σκοπό πάντα τη διάδοση και στήριξη του Χορωδιακού Τραγουδιού! Το φλουρί κέρδισε η Γενική Γραμματέας του ΠΑΝΣΥΔΙΧΟ Σταματία Χωρεψιμά.

Πρόσκληση συμμετοχής στο
3ο Πανελλήνιο Φεστιβάλ Χορωδιών ΠΑΝΣΥΔΙΧΟ

”ΕΠΕΙΔΗ Σ’ ΑΓΑΠΩ…” – Μια μουσική βραδιά της χορωδιάς ”ΚΕΥΘΟΣ” Το Σάββατο 26 Αυγούστου 2023 Πλατεία Στάη στη Χώρα Κυθήρων.

Συναυλία της Συμφωνικής Ορχήστρας του Δημοτικού Ωδείου Ιωαννίνων

Αγαπητοί Φίλοι, Συνάδελφοι και Συνεργάτες,

Σήμερα αναρτήθηκε στο youtube η συναυλία της Συμφωνικής Ορχήστρας του Δημοτικού Ωδείου Ιωαννίνων με τίτλο “Βραδιά Όπερας”, αφιερωμένη στη συμπλήρωση 100 χρόνων από τη γέννηση της Μαρίας Κάλλας.
Μπορείτε να την παρακολουθήσετε στον ακόλουθο σύνδεσμο:

Ευχαριστώ.

Σεμινάριο Διεύθυνσης Χορωδίας

Με μεγάλη επιτυχία διοργανώθηκε το σεμινάριο με τον κορυφαίο μαέστρο Μιχάλη Οικονόμου με θέμα: “Επάγγελμα μαέστρος : Από τη θεωρία στην πράξη”.

Ο Πανελλήνιος Σύνδεσμος Διευθυντών Χορωδιών ευχαριστεί θερμά όλους όσοι συμμετείχαν, είτε δια ζώσης, είτε διαδυκτιακά, στην όμορφη αυτή συνάντηση και επιφυλάσσεται πολύ σύντομα να επανέλθει με μια εξαιρετικά πρωτότυπη διαδραστική ιδέα.

Είναι τιμή και χαρά η συνεργασία μας με τον εξαιρετικό επικεφαλής μαέστρο της Συμφωνικής Ορχήστρας της Ελληνικής Ραδιοφωνίας, Μιχάλη Οικονόμου.

Σεμινάριο Διεύθυνσης Χορωδίας

Ο Πανελλήνιος Σύνδεσμος Δ/ντων Χορωδιών διοργανώνει:

Σεμινάριο Δ/σης Χορωδίας με τον γνωστό Μουσικό Δ/ντη και Επικεφαλής Μαέστρο της Συμφωνικής Ορχήστρας της Ελληνικής Ραδιοφωνίας Μιχάλη Οικονόμου.

Κυριακή 9/04
Ώρα Έναρξης 19:00

Πνευματικό Κέντρο Δήμου Ιωαννίνων

Συμφωνική Ορχήστρα
Δημοτιού Ωδείου Ιωαννίνων

Χορωδία Δωματίου Κοζάνης

Σάββατο 8/04
Ώρα Έναρξης 20:30

Η συναυλία θα επαναληφθεί την επόμενη ημέρα, Κυριακή των Βαΐων 9 Απριλίου 2023 το μεσημέρι, στην αίθουσα του Πολιτιστικού Κέντρου Σερβίων Κοζάνης.

ΔΕΥΤΕΡΗ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑΣ

Με μεγάλη χαρά, μετά από την μεγάλη διακοπή λόγω covid, η Χορωδία Παντείου Πανεπιστημίου συμπράττει με τις Χορωδίες των Πανεπιστημίου της Βόρειας Αϊόβα των ΗΠΑ και με τους συναδέλφους John Wiles, Eric Rohde & Amy Kotsonis, σε μια μοναδική χορωδιακή συναυλία! Σας περιμένουμε απόψε λοιπόν στον “Παρνασσό” (πλ. Καρύτση στις 20,00 – είσοδος ελεύθερη με προσκλήσεις που θα βρείτε στην είσοδο!

Αγαπητοί φίλοι, συνάδελφοι και συνεργάτες,
υποδεχόμαστε την εαρινή ισημερία με συναυλία της
Συμφωνικής Ορχήστρας του Δημοτικού Ωδείου Ιωαννίνων
με τίτλο «εαρινή συμφωνία» και σας προσκαλούμε να την
παρακολουθήσετε το Σάββατο 19 Μαρτίου ώρα 8:30 μ.μ.
στην αίθουσα “Βασίλειος Πυρσινέλλας” του Δήμου Ιωαννιτών.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τα έργα:
Georges Bizet, “Αρλεζιάννα” σουίτα αριθ.1 έργο 23, και
Sergei Rachmaninov, κοντσέρτο για πιάνο αριθ.2 σε ντο ελάσσονα έργο 18.

Η συναυλία θα προβάλεται μαγνητοσκοπημένη από τη Δευτέρα 21 Μαρτίου,
στο κανάλι του Πνευματικού Κέντρου Δήμου Ιωαννιτών στο youtube
https://www.youtube.com/channel/UCvNHNaL3WUPE7pZyzcsL2mA
από όπου και μπορείτε να την παρακολουθήσετε οποιαδήποτε μέρα και ώρα.

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ-ΡΑΔΙΟΦΩΝΟΥ-ΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ
eptanisiancomposers@gmail.com

Συναυλία της ομάδας «Σύγχρονοι Επτανήσιοι Συνθέτες» θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 19 Μαρτίου και ώρα 20.00 στην αίθουσα συναυλιών «Παρνασσός» Πλατεία Αγ. Γεωργίου Καρύτση 8 Αθήνα, Στάση μετρό Πανεπιστήμιο Τηλέφωνο: 210 3221917 Είσοδος 5-10 €.

Οι «Σύγχρονοι Επτανήσιοι Συνθέτες» είναι μια ομάδα 10 συνθετών, που τους συνδέουν η Επτανησιακή τους καταγωγή και κοινές μουσικές καταβολές όπως αυτές δημιουργήθηκαν από την συμμετοχή τους στις περίφημες επτανησιακές φιλαρμονικές. Ακολούθησαν σοβαρές σπουδές και διαρκής καλλιτεχνική δραστηριότητα. Σκοπός τους είναι η προβολή του έργου των επτανησίων συνθετών από τον 19ου αιώνα μέχρι σήμερα.
Το 2014 εκδόθηκε CD με τίτλο «Contemporary Corfiot Composers».

Στη συναυλία του Παρνασσού θα τιμηθούν η εθνική παλιγγενεσία, με έργα ειδικά γραμμένα για τη συναυλία αυτή και τα «150 χρόνια μετά» του ιδρυτή της Επτανησιακής Μουσικής Σχολής και πρώτου Έλληνα συνθέτη στη Νεοελληνική Μουσική, Νικόλαου Χαλικιόπουλου Μάντζαρου (1795-1872).

Θα παρουσιαστούν έργα των Νικόλαου ΜΑΝΤΖΑΡΟΥ, Σπυρίδωνος ΣΑΜΑΡΑ και της ομάδας “Σύγχρονοι Επτανήσιοι Συνθέτες” -τα περισσότερα σε πρώτη εκτέλεση- ειδικά γραμμένα για τη συναυλία αυτή: Κωνσταντίνου ΑΓΟΥΡΙΔΗ, Παύλου ΒΕΝΤΟΥΡΑ, Σπύρου ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ, Σπύρου ΜΑΖΗ, Σπύρου ΜΑΥΡΟΠΟΥΛΟΥ, Χρύσανθου ΜΟΥΖΑΚΙΤΗ, Σπύρου ΠΡΟΣΩΠΑΡΗ, Νίκου ΡΟΔΙΤΗ, Σπύρου ΡΟΥΒΑ και Σπυρίδωνος ΤΣΙΛΙΜΠΑΡΗ.

Τα έργα θα ερμηνεύσουν η μεικτή χορωδία “AMBITUS” Λεοντείου Σχολής Νέας Σμύρνης, υπό τη διεύθυνση της Κατερίνας ΒΑΣΙΛΙΚΟΥ, οι σολίστ της όπερας Μίνα ΠΟΛΥΧΡΟΝΟΥ, σοπράνο, Έφη ΔΗΜΗΤΡΕΛΟΥ, σοπράνο, Αντώνης ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ, τενόρος, Γιάννης ΦΙΛΙΑΣ, τενόρος, η τσεμπαλίστα Γιούλη ΒΕΝΤΟΥΡΑ, οι πιανίστες Παύλος ΒΕΝΤΟΥΡΑΣ, Σπύρος ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ, το κουιντέτο χάλκινων πνευστών “ΠΙΝΔΑΡΟΣ”. Συμμετέχουν η
Leslie JONES, βιολοντσέλο, ο Σέργιος ΓΙΩΤΗΣ, φλάουτο, o Νίκος ΚΟΥΛΟΥΡΗΣ, τρομπέτα.
Στο πιάνο συνοδεύει ο Μιχάλης ΧΑΝΟΣ.

Θα προλογίσει ο Θωμάς ΤΑΜΒΑΚΟΣ.

ΕΠΙΚΑΙΡΟΠΟΙΗΜΕΝΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΑΣΦΑΛΟΥΣ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗΣ ΠΡΟΒΩΝ ΘΕΑΜΑΤΩΝ-ΑΚΡΟΑΜΑΤΩΝ